Leczenie bólu nowotworowego – patofizjologia bólu

Ból jest mechanizmem złożonym, a jego leczenie w chorobie nowotworowej powinno uwzględniać fakt, że większość pacjentów odczuwa kilka różnych rodzajów bólu wymagających oddzielnego rozpoznania i leczenia

Różne rodzaje bólu

Pod pojęciem bólu nowotworowego kryje się każdy rodzaj bólu u osoby chorej na raka, który może być  związany z procesem nowotworowym, a także jego leczeniem. Oznacza to, że bóle nowotworowe mogą odczuwać również osoby już wyleczone. Aż 60-80% pacjentów odczuwa bóle związane z chorobą oraz jej powikłaniami, ok. 20-30% chorych cierpi na bóle związane z leczeniem onkologicznym, a bóle koincydentalne dotyczą grupy 3-10% pacjentów.

Większość chorych odczuwa kilka różnych  rodzajów bólu z których każdy powinien być oddzielnie rozpoznany i właściwie leczony

Wyróżniamy  dwa podstawowe rodzaje bólu, różniące się drogami przewodzącymi bodźce. Są to: bóle receptorowe i bóle neuropatyczne.

Ból receptorowy (nocyceptywny) – pochodzi z receptorów czuciowych i powstaje na skutek chemicznego lub mechanicznego ich podrażnienia.  Wyróżniamy  ból somatyczny związany z pobudzeniem receptorów nerwowych skóry, okostnej, opłucnej,. gdy wystąpi zazwyczaj chory nie ma problemu z określeniem jego umiejscowienia oraz opisania. Drugim rodzajem bólu receptorowego jest ból trzewny związany głównie z pobudzeniem receptorów narządów wewnętrznych klatki piersiowej i  jamy brzusznej. Ten rodzaj bólu zazwyczaj dobrze reaguje na leczenie opioidami.

Ból przewodowy (neuropatyczny) – to taki, który jest wywołany uszkodzeniem obwodowych lub ośrodkowych dróg nerwowych, uszkodzeniem nerwu, przerwaniem jego ciągłości, ucisku lub nieprawidłowego drażnienia zakończeń nerwowych.  Możemy zróżnicować : nerwobóle, bóle z odnerwienia oraz bóle wegetatywne. Pacjenci opisują tego rodzaje bóle jako pieczenie, kłucie czy rwanie, i mogą mieć problemy z dokładnym określeniem jego umiejscowienia. Bóle nowotworowe neuropatyczne słabo reagują na opioidy i wymagają złożonego, skojarzonego leczenia farmakologicznego lub anestezjologicznego.

Leczenie bólu nowotworowego powinno odbywać się zgodnie  z tzw. drabiną analgetyczną. Jest to trójstopniowy sposób postępowania, ustalony przez WHO w celu podniesienia skuteczności zniesienia bólu i zapewnienia pacjentom komfortu fizycznego i psychicznego podczas choroby i leczenia onkologicznego. O możliwościach leczenia bólu nowotworowego dowiesz się więcej na stronie www.bolprzebijajacy.pl.